Magnezyum Bisglisinat (Glisinat) Nedir? İçeriği, Farkı ve Kullanımı

Magnezyum takviyesi araştıranların en sık karşılaştığı ad bisglisinattır. Kimi etikette "glisinat", kimisinde "bisglisinat şelat" yazar; miligramlar da birbirine benzemez. Bu yazıda magnezyum bisglisinatın ne olduğunu, glisinatla farkını, etiketteki miktarın nasıl okunacağını ve kullanırken nelere dikkat etmek gerektiğini anlatıyoruz.

Magnezyum bisglisinat nedir?

Magnezyum bisglisinat, bir magnezyum atomunun iki glisin molekülüne bağlanmasıyla oluşan bileşiktir. Kimyasal formülü C₄H₈MgN₂O₄, mol kütlesi 172,42 g/mol'dür [1]. Glisin, en basit yapılı amino asittir [2].

Bileşiğin kimyadaki adı "bis(glisinato-N,O)magnezyum"dur. Bu ad, magnezyumun her glisine iki noktadan, azot ve oksijen atomundan tutunduğunu anlatır [1]. Bir metalin aynı molekülün birden fazla noktasına bağlandığı bu tür yapılara şelat denir; etiketlerdeki "bisglisinat şelat" ifadesi buradan gelir.

Magnezyum glisinat ile bisglisinat aynı mı?

Evet. PubChem veri tabanında "magnesium glycinate" bileşiğinin eş adları arasında "magnesium bisglycinate", "magnesium diglycinate" ve "bis(glycinato)magnesium" yer alır [1]. Türkçe etiketlerde de "magnezyum glisinat", "magnezyum bisglisinat" ve "magnezyum diglisinat" aynı bileşik için kullanılır. "Bis" ve "di" ön ekleri, bir magnezyuma iki glisinin bağlı olduğunu gösterir.

Dikkat edilmesi gereken tek nokta karışımlardır. Bazı ürünlerde glisinat başka bir amino asitle birlikte kullanılır; örneğin "glisinat lizinat şelat" yazan ürünler araştırmalarda ayrı bir form olarak incelenmiştir [3]. Saf bisglisinat arıyorsanız içindekiler listesinde yalnızca bu adın geçtiğini kontrol edin.

Elementel magnezyum oranı: etikette nasıl okunur?

Bisglisinatın ağırlığının tamamı magnezyum değildir. Susuz formülüne göre bileşiğin yaklaşık yüzde 14,1'i magnezyumdur [1]. Yani etikette yazan bisglisinat miktarı, kapsülün verdiği magnezyumun yaklaşık yedi katıdır. Bir çalışmada kullanılan kapsülde 893 mg magnezyum bisglisinatın 125 mg magnezyuma karşılık geldiği bildirilmiştir [4]; bu da aynı orana denk gelir.

Değerler susuz formülden hesaplanmıştır; ticari ürünlerde hidrat ya da tamponlanmış formlar kullanıldığında gerçek oran biraz daha düşük olabilir. Türkiye'de içerik tablosundaki yüzde değeri elementel magnezyuma göre verilir [5]; tabloda "magnezyum" satırını görüyorsanız karşılaştırmayı o satır üzerinden yapın. Etikette yalnızca bileşik miktarı yazıyorsa yukarıdaki oranı kullanabilir ya da üreticiye sorabilirsiniz.

Bisglisinat ile sitrat, malat ve taurat farkı

Formları birbirinden ayıran şey magnezyumun bağlı olduğu molekül ve buna bağlı olarak elementel oranıdır:

Bisglisinat, sitrat, malat ve taurat organik magnezyum tuzlarıdır; suda çözünürlükleri yüksek, elementel oranları ise oksit gibi inorganik tuzlara göre düşüktür [3]. Formları tek tek, karşılaştırma tablosu ve emilimle ilgili bilinenlerle birlikte magnezyum çeşitleri rehberimizde anlattık.

Magnezyum bisglisinatın faydaları nelerdir?

Bu soruya cevap verirken bir ayrımı net yapmak gerekiyor. Türkiye'de takviye edici gıdalarda kullanılabilecek sağlık beyanları TİTCK'nın listesindedir ve magnezyum için bu beyanlar bütün formlar için aynıdır [5]. Bisglisinatın kendisine özel bir beyan yoktur. Bir ürün, günlük dozda en az 56,25 mg elementel magnezyum sağlıyorsa şu beyanları kullanabilir:

• Magnezyum yorgunluğun ve bitkinliğin azalmasına katkıda bulunur.
• Magnezyum elektrolit dengesine katkıda bulunur.
• Magnezyum normal enerji oluşum metabolizmasına katkıda bulunur.
• Magnezyum sinir sisteminin normal işleyişine katkıda bulunur.
• Magnezyum normal kas fonksiyonuna katkıda bulunur.
• Magnezyum normal protein sentezine katkıda bulunur.
• Magnezyum normal kemiklerin korunmasına katkıda bulunur.
• Magnezyum normal dişlerin korunmasına katkıda bulunur.
• Magnezyumun hücre bölünmesinde görevi vardır.

Çeşitli ve dengeli beslenme ile sağlıklı bir yaşam tarzı önemlidir. "Bisglisinat şu iş için daha iyidir" diye kurulan cümleler bu listede yer almaz; bu yüzden biz de böyle bir iddiada bulunmuyoruz. Magnezyumun besinlerdeki kaynaklarını ve günlük ihtiyacı magnezyum faydaları ve hangi besinlerde var yazımızda topladık.

Magnezyum bisglisinat ne zaman ve nasıl kullanılır?

Kullanım zamanını formdan çok ürünün etiketi belirler. Etiketinde "tok karnına" yazıyorsa bir öğünden sonra alın; belirli bir saat yazmıyorsa her gün kolayca hatırlayacağınız bir zamanı seçin. Araştırmalarda küçük miktarlarda emilen oranın daha yüksek olduğu ve maden suyundaki magnezyumun öğünle birlikte içildiğinde daha iyi emildiği bildirilmiştir [6]. EFSA da aynı günlük miktarın birkaç porsiyona bölündüğünde daha iyi tolere edildiğini belirtir [7]. Sabah mı akşam mı sorusunu magnezyum ne zaman içilir rehberimizde ayrıca ele aldık.

Tek form mu, çoklu form mu?

Piyasada yalnızca bisglisinat içeren ürünler de, bisglisinatı başka formlarla birleştiren "magnezyum complex" ürünleri de bulunur. İkisini karşılaştırmanın yolu aynıdır: içerik tablosundaki toplam elementel magnezyum ve günlük kapsül sayısı.

Sitemizde satılan Magneday Magnezyum Complex saf bir bisglisinat ürünü değildir. Bisglisinatı magnezyum taurat, malat ve sitratla birlikte içeren dört formlu bir komplekstir; yanında B6 vitamini (piridoksin 5-fosfat) bulunur. Etiketine göre iki kapsül 200 mg magnezyum ve 10 mg B6 vitamini sağlar ve 11 yaş üzeri bireyler ile yetişkinler için tok karnına günde 1 ya da 2 kapsül önerilir. Formların kapsül başına ayrı miktarları içerik tablosunda yer almaz; tablo toplam magnezyumu verir. Yalnızca bisglisinat arıyorsanız bunu bilerek seçim yapın.

Bisglisinat içeren bir ürünün etiketinde nelere bakılır?

Raftaki iki magnezyum bisglisinat ürünü aynı adı taşısa da aynı şeyi vermeyebilir. Satın almadan önce şu beş noktayı kontrol edin:

1. Magnezyum satırı: İçerik tablosunda elementel magnezyum miktarı ayrıca yazıyor mu? Yazıyorsa karşılaştırmayı o satırla yapın; yalnızca bileşik ağırlığı yazıyorsa yukarıdaki oranla hesaplayın.
2. Porsiyon: Değer tek kapsül için mi, günlük doz için mi verilmiş? "2 kapsülde 200 mg" ile "kapsülde 200 mg" aynı şey değildir.
3. Form adı: Yalnızca bisglisinat mı var, yoksa sitrat, oksit ya da başka bir amino asit şelatıyla karışım mı? Karışımlarda magnezyumun ne kadarının hangi formdan geldiği çoğu zaman yazmaz.
4. Onay numarası: Türkiye'de satılan takviye edici gıdaların ambalajında onay numarası bulunur; numarayı Tarım ve Orman Bakanlığı'nın onaylı takviye listesinden sorgulayabilirsiniz.
5. Yardımcı maddeler ve kapsül türü: Kapsülün bitkisel mi jelatin mi olduğu, dolgu ve topaklanmayı önleyici maddeler içindekiler listesinde yazar. Beslenme tercihiniz ya da alerjiniz varsa bu satırı atlamayın.

Kimler dikkat etmeli?

• Böbrek rahatsızlığı olanlar: Böbrek işlevi bozulduğunda fazla magnezyum vücuttan atılamaz ve risk artar [8]. Hekime danışmadan magnezyum takviyesine başlanmamalıdır.
• Düzenli ilaç kullananlar: Bisfosfonat grubu kemik ilaçları magnezyum içeren takviyelerden en az 2 saat önce ya da sonra alınmalıdır. Tetrasiklin ve kinolon grubu antibiyotikler ise magnezyumdan en az 2 saat önce ya da 4-6 saat sonra alınmalıdır [8]. İdrar söktürücüler ve proton pompası inhibitörleri (mide asidini azaltan ilaçlar) da magnezyum düzeyini etkileyebilir [8].
• Hamileler, emzirenler ve 18 yaşından küçükler: Kullanım kararını ve miktarını hekimle birlikte verin.
• Sindirim hassasiyeti olanlar: Yüksek miktarlarda her magnezyum formu ishale yol açabilir [8]; günlük porsiyonu aşmayın.

Takviyeden alınan magnezyum için üst sınır EFSA'ya göre günde 250 mg [7], ABD'de ise 350 mg'dır [8]. Bu sınırlar gıdalardaki magnezyumu kapsamaz; birden fazla magnezyum takviyesi kullanıyorsanız toplamı hesaba katın.

Sık sorulan sorular

Magnezyum bisglisinat fiyatları neden farklı?

Fark çoğunlukla kapsül başına elementel magnezyum miktarından, kutudaki kapsül sayısından, günlük kaç kapsül kullanıldığından ve üründeki diğer içeriklerden gelir. İki ürünü kıyaslamanın en doğru yolu günlük maliyeti hesaplamaktır: kutu fiyatını kutunun kaç gün yettiğine bölün, sonra günlük dozdaki magnezyum miktarına bakın.

Magnezyum takviyesi seçerken markalar nasıl karşılaştırılır?

"En iyi magnezyum markası" sorusunun herkes için geçerli tek bir cevabı yoktur; takviyeler sağlık etkisi üzerinden sıralanmaz. Karşılaştırılabilecek şeyler etikettedir: elementel magnezyum miktarı ve hangi porsiyon için verildiği, form ya da formlar, takviye edici gıda onay numarası, günlük kapsül sayısı ve maliyet, kapsülün türü (bitkisel ya da jelatin) ve yardımcı maddeler.

Magnezyum bisglisinat aç karnına alınır mı?

Ürünün etiketine uyun. Etikette bir öneri yoksa öğünle birlikte almak hatırlamayı kolaylaştırır; maden suyundaki magnezyumun öğünle içildiğinde daha yüksek oranda emildiğini gösteren bir çalışma da vardır [6].

Magnezyum bisglisinat ile B6 vitamini birlikte alınır mı?

Birçok magnezyum ürününde B6 vitamini de bulunur. İki içeriğin ayrı ayrı onaylı beyanları vardır, ortak bir beyanları yoktur [5]. EFSA, yetişkinler için günlük B6 vitamini alımında üst sınırı 12 mg olarak belirlemiştir [9]; B6 içeren birden fazla takviye kullanıyorsanız toplamı hesaba katın.

Kapsül, tablet ya da toz bisglisinat arasında fark var mı?

Bileşik aynıdır; değişen, bir porsiyonun verdiği magnezyum miktarı ve kullanım şeklidir. Kapsül ve tabletlerde birim başına magnezyum etikette yazar; tozlarda ölçek başına miktara bakılır. Hangisini seçerseniz seçin, günlük toplam elementel magnezyumu karşılaştırın ve etiketteki porsiyonu aşmayın.

Günde kaç mg magnezyum bisglisinat alınır?

Miktar bileşik ağırlığına göre değil, elementel magnezyuma göre düşünülmelidir. EFSA yetişkinler için bütün kaynaklardan günlük yeterli alımı erkeklerde 350 mg, kadınlarda 300 mg olarak belirlemiştir [10]; bunun büyük kısmı beslenmeden gelir. Takviyede etiketteki günlük porsiyona uyun ve takviyeden gelen magnezyumun üst sınırı aşmamasına dikkat edin.

Bisglisinatın başka formlarla birlikte sunulduğu ürünler için magnezyum complex nedir yazısına bakabilirsiniz.

Kaynaklar

1. PubChem. Magnesium Glycinate (CID 84645): C4H8MgN2O4, 172,42 g/mol; eş adları magnesium bisglycinate, bis(glycinato-N,O)magnesium. pubchem.ncbi.nlm.nih.gov
2. PubChem. Glycine (CID 750). pubchem.ncbi.nlm.nih.gov
3. Blancquaert L., Vervaet C., Derave W. Predicting and Testing Bioavailability of Magnesium Supplements. Nutrients. 2019;11(7):1663. pmc.ncbi.nlm.nih.gov
4. Schuster J. ve ark. Magnesium Bisglycinate Supplementation in Healthy Adults Reporting Poor Sleep. Nature and Science of Sleep. 2025;17:2027-2040 (yalnızca bileşim bilgisi için). pmc.ncbi.nlm.nih.gov
5. TİTCK, Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Sağlık Beyanı Kullanımı Kılavuzu ekleri (Ek-1 izin verilen sağlık beyanları, Ek-5 beslenme referans değerleri), 2023. titck.gov.tr (PDF)
6. Schuchardt J.P., Hahn A. Intestinal Absorption and Factors Influencing Bioavailability of Magnesium – An Update. Current Nutrition & Food Science. 2017;13(4):260-278. pmc.ncbi.nlm.nih.gov
7. Scientific Committee on Food / EFSA NDA Panel. Tolerable Upper Intake Levels for Vitamins and Minerals. EFSA, 2006. efsa.europa.eu (PDF)
8. NIH Office of Dietary Supplements. Magnesium – Fact Sheet for Health Professionals. Güncelleme: 6 Ocak 2026. ods.od.nih.gov
9. EFSA NDA Panel. Scientific opinion on the tolerable upper intake level for vitamin B6. EFSA Journal. 2023;21(5):e08006. pmc.ncbi.nlm.nih.gov
10. EFSA NDA Panel. Scientific Opinion on Dietary Reference Values for magnesium. EFSA Journal. 2015;13(7):4186. pmc.ncbi.nlm.nih.gov

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Sağlık durumunuz, kullandığınız ilaçlar, gebelik veya emzirme dönemi için hekiminize ya da eczacınıza danışın. Takviye edici gıdalar ilaç değildir; hastalıkların önlenmesi veya tedavi edilmesi amacıyla kullanılmaz ve normal beslenmenin yerine geçmez.

Yazar hakkında: Bu yazı Yek Pharma tarafından hazırlanmıştır. Bilgiler yazının sonundaki resmî kaynaklara ve hakemli yayınlara dayanır; sağlık beyanları yalnızca TİTCK'nın onaylı listesindeki tam metinle kullanılır. Yazıda adı geçen Magneday, Yek Pharma'da satılan bir takviye edici gıdadır. Yayın tarihi: 2 Ekim 2026.